Karadeniz’in Ahilik Mirası, Şeyh İdris Sempozyumunda Ele Alınacak

20 Eylül 2026 Pazar

Giresun Üniversitesi İlahiyat Fakültesi ev sahipliğinde düzenlenecek olan “Karadeniz’de Fütüvvet ve Ahilik Sempozyumu/Şûrası-II: Şeyh İdris”, başlıklı sempozyum 24-25 Eylül 2026 tarihlerinde Giresun ve Piraziz’de gerçekleştirilecek.

İki gün sürecek sempozyumda, Şeyh İdris’in tarihî şahsiyeti ve faaliyetleri başta olmak üzere Ahilik ve fütüvvet geleneğinin Karadeniz’in dinî, sosyal, kültürel ve iktisadî hayatındaki yeri farklı disiplinlerin katkılarıyla ele alınacak.

Anadolu’nun tarihî ve kültürel birikiminin şekillenmesinde önemli bir yere sahip olan Ahilik ve fütüvvet geleneğini Karadeniz özelinde incelemeyi amaçlayan sempozyumda; tarih, din, tasavvuf, sosyoloji, ekonomi ve kültür tarihi alanlarından araştırmacılar bir araya gelecek. Program kapsamında Ahilik, yalnızca esnaf ve zanaatkârların meslekî teşkilatlanmasını ifade eden tarihî bir kurum olarak değil; ahlak, dayanışma, kardeşlik, meslek adabı ve toplumsal sorumluluk gibi esaslar etrafında şekillenen daha geniş bir medeniyet tecrübesi içerisinde değerlendirilecek.

Sempozyumun ilk günü, 24 Eylül Perşembe günü Giresun’da gerçekleştirilecek açılış programıyla başlayacak. Açılış töreninde Giresun ASKON Şube Başkanı Yener TÜRK, KOSTÜ Mütevelli Heyeti Başkanı Dr. Talip EMİROĞLU, Giresun İl Müftüsü Selçuk KILIÇBAY, Piraziz Belediye Başkanı Mahmut Esat AYYILDIZ, Giresun Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Yılmaz CAN, Milletvekili Hasan TURAN ve Giresun Valisi Mustafa KOÇ protokol konuşmalarını gerçekleştirecek. Ardından Giresun Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Muharrem AKOĞLU açılış konferansını verecek.

İlk günün bilimsel programı, Şehit Ömer Halis Konferans Salonu’nda düzenlenecek “Ahiliğin Kurumsal Zemini ve Karadeniz’de Dinî ve Sosyal Teşkilatlanma” başlıklı oturumla başlayacak, oturum başkanlığını Sakarya Üniversitesi önceki dönem Rektörü ve halen KOSTÜ Rektörü Prof. Dr. Muzaffer ELMAS yapacak. Öğleden sonraki oturumlar ise Mevlana Celaleddin-i Rumi Salonu ile Cengiz Aytmatov Salonu’nda eş zamanlı olarak devam edecek. Gün boyunca Ahiliğin sosyal, siyasî ve ekonomik işlevleri, fütüvvetin tasavvuf ve edebiyatla ilişkisi ile Karadeniz’de şekillenen dinî ve sosyal ağlar farklı tebliğlerle değerlendirilecek.

Sempozyumun ikinci gün programı 25 Eylül Cuma Piraziz’de devam edecek. Gökçeali Emir Yücel Okulu Salonu’nda gerçekleştirilecek oturumlarda Şeyh İdris ve onun etrafında teşekkül eden tarihî miras merkeze alınacak.

“Karadeniz’de Bir Ahi: Şeyh İdris” başlıklı oturumda Şeyh İdris’in Karadeniz Ahiliğindeki yeri, faaliyetleri ve toplumsal hafızadaki karşılığı ele alınacak. Ardından gerçekleştirilecek “Karadeniz Ahiliğinde Şahıs ve Mekân” oturumunda Şeyh İdris Zaviyesi ile bölgedeki diğer tarihî mekânlar, arşiv belgeleri ve sanat tarihi verileri ışığında değerlendirilecek. Program, aynı salonda yapılacak değerlendirme oturumuyla sona erecek.

Sempozyumun hazırlık sürecinde Piraziz’in tarihî ve kültürel birikiminin programa dâhil edilmesine yönelik temaslar da gerçekleştirildi. Bu kapsamda Giresun Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Muharrem AKOĞLU'nun da yer aldığı heyet Piraziz’de çeşitli görüşmelerde bulunarak sempozyum hazırlıklarını ve ilçenin tarihî, kültürel ve manevî değerlerinin akademik çalışmalar yoluyla değerlendirilmesine yönelik imkânları ele aldı.

Sempozyum, Giresun Üniversitesi İlahiyat Fakültesinin Karadeniz’deki Ahilik ve fütüvvet mirasına yönelik çalışmalarının devamı niteliğini taşıyor. Bu çalışmaların ilk halkasını, 15-16 Mayıs 2025 tarihlerinde düzenlenen “Karadeniz’de Fütüvvet ve Ahilik – Hacı Abdullah Halife” sempozyumu oluşturmuş; burada sunulan tebliğler daha sonra yayımlanarak bilim dünyasının istifadesine sunulmuştu. İkinci sempozyumla birlikte araştırmaların odağı Şeyh İdris’e çevrilirken, bölgenin tarihî şahsiyetleri ile Ahilik geleneği arasındaki ilişkinin daha geniş bir akademik zeminde incelenmesi hedefleniyor.

Giresun Üniversitesi İlahiyat Fakültesi bünyesinde gerçekleştirilecek sempozyuma; Piraziz Kaymakamlığı, Giresun İl Müftülüğü, Piraziz Belediyesi, KOSTÜ, Piraziz İlçe Müftülüğü, Giresun-Piraziz İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü, ASKON Giresun Şubesi, Zirve İlaçlama (Ömer Karahasan) ve GRÜ Genç Türk Kızılay Topluluğu paydaş ve destekçi olarak katkı sunuyor.

Üniversite ile bölgedeki kurumların ortak katkısıyla düzenlenen sempozyumun, Şeyh İdris’in tarihî şahsiyetinin bilimsel araştırmalarla daha yakından tanınmasına ve Karadeniz’deki Ahilik ve fütüvvet birikiminin yeni çalışmalara ışık tutacak şekilde ortaya konulmasına katkı sağlaması amaçlanıyor.